Een panellid vult in drie jaar tijd tientallen vragenlijsten in: over boodschappen, media, politiek en soms gezondheid. Opgeteld ontstaat een profiel dat gedetailleerder is dan wat de meeste bedrijven over hun eigen klanten hebben. Voor marktonderzoek- en panelbureaus is de AVG daarom geen randvoorwaarde maar de kern van het vak: het product ís persoonsgegevens.
Wij werken met geanonimiseerde data: het is de meest gehoorde geruststelling in marktonderzoek, en meestal klopt hij niet. Zolang jij een sleutelbestand hebt waarmee antwoorden naar een panellid herleidbaar zijn, is de data gepseudonimiseerd, en gelden alle AVG-regels gewoon. Echte anonimisering betekent dat niemand, ook jij niet, de koppeling nog kan maken. Bij rijke profielen met postcode, leeftijd, beroep en gezinssamenstelling is dat moeilijker dan het lijkt, want de combinatie wijst al snel naar één persoon. Wees er intern en richting opdrachtgevers eerlijk over: noem gepseudonimiseerde data ook zo, lever aan opdrachtgevers alleen resultaten die echt niet herleidbaar zijn (let op kleine groepen in kruistabellen) en leg vast wie bij het sleutelbestand kan.
art. 5 AVGVragen over gezondheid, geloof, politieke voorkeur of seksuele gerichtheid leveren bijzondere persoonsgegevens op, met een zwaarder regime: verwerken mag in dit geval alleen met uitdrukkelijke toestemming voor dat specifieke doel. Een algemene panelinschrijving dekt dat niet. En let op het open antwoordveld: ook in een onderzoek over verzekeringen typt een respondent zomaar iets als sinds mijn burn-out of vanwege mijn reuma. Dan heb je bijzondere gegevens in huis zonder dat je erom vroeg. Vraag per gevoelig onderzoek aparte, uitdrukkelijke toestemming met een duidelijke uitleg, houd deelname aan zulke onderzoeken echt vrijwillig, en schoon open antwoorden op of sluit ze uit van de export naar opdrachtgevers.
art. 9 + art. 7 AVGDoe je onderzoek in opdracht, dan hangt je rol af van wie wat bepaalt. Bepaal jij de methode, het panel en de bewaartermijnen, dan ben je meestal zelf verwerkingsverantwoordelijke voor de paneldata en deel je alleen resultaten. Werk je op de klantenlijst van de opdrachtgever, bijvoorbeeld bij een tevredenheidsonderzoek onder hún klanten, dan ben je verwerker en hoort er een verwerkersovereenkomst te liggen. In de praktijk lopen die rollen per project door elkaar en ligt er één algemeen contract dat geen van beide goed regelt. Bepaal per opdracht expliciet welke rol je hebt, leg dat vast, en spreek af wat de opdrachtgever te zien krijgt: resultaten ja, herleidbare respondentdata alleen als dat vooraf geregeld is.
art. 28 AVGPanelleden werf je met incentives, en uitnodigingen voor nieuwe onderzoeken gaan per mail. Daarmee zit je op het snijvlak van toestemming en het spamverbod. De toestemming bij inschrijving moet vrij, specifiek en aantoonbaar zijn: leg vast wanneer, waarvoor en met welke tekst iemand zich aanmeldde. Wie zich afmeldt, moet ook echt geen uitnodigingen meer krijgen, en een afmelding is niet hetzelfde als een verwijderverzoek: regel beide routes apart. Gekochte adressen aanschrijven om je panel te vullen valt onder het spamverbod. Controleer daarom je wervingsketen: waar komen nieuwe leden vandaan, wat is er precies aan hen beloofd, en kun je per lid laten zien hoe de toestemming tot stand kwam? Bewaar dat bewijs net zo zorgvuldig als de antwoorden zelf.
art. 7 AVG + art. 11.7 TelecommunicatiewetDe ComplyNL-quickscan controleert uw website gratis en geautomatiseerd op de punten hierboven, in een split second, zonder verplichtingen.
Start de gratis quickscanMeestal wel. Zolang jij via een panelnummer of sleutelbestand kunt achterhalen wie wat antwoordde, is de data gepseudonimiseerd en geldt de AVG volledig. Alleen als niemand de koppeling nog kan maken, ook jij niet, is data echt anoniem, en dat is bij rijke profielen zeldzaam.
Alleen met uitdrukkelijke toestemming voor dat specifieke onderzoek of doel; een algemene panelinschrijving is daarvoor niet genoeg. Leg de toestemming vast, maak deelname echt vrijwillig en behandel de antwoorden als bijzondere persoonsgegevens, met beperkte toegang en een eigen bewaartermijn.
Dat hangt ervan af wie wat bepaalt. Onderzoek op je eigen panel met je eigen methode maakt je meestal zelf verantwoordelijke; werk je op de klantenlijst van de opdrachtgever, dan ben je verwerker en is een verwerkersovereenkomst verplicht. Leg de rolverdeling per opdracht schriftelijk vast.
Stop direct met uitnodigingen en controleer of het lid ook verwijdering van zijn gegevens vraagt: dat zijn twee verschillende verzoeken. Bij een verwijderverzoek ruim je binnen een maand het profiel en de herleidbare antwoorden op, ook in exports en bij tools die je voor het panel gebruikt.
Bij grootschalige profilering of het stelselmatig volgen van personen kan dat verplicht zijn, en een langlopend panel met rijke profielen komt daar dicht bij in de buurt. Toets je situatie aan de lijst van de Autoriteit Persoonsgegevens en leg de afweging vast, ook als de uitkomst is dat het niet hoeft.
De gratis quickscan meet de buitenkant van een website op één moment. Een schone of lage uitslag is geen garantie dat uw organisatie aan de AVG voldoet: verwerkersovereenkomsten, bewaartermijnen in de administratie en interne processen vallen buiten de meting. ComplyNL geeft geen keurmerk en geen juridisch oordeel. Peildatum augustus 2026.