Kennisbank › Handel met contant geld

AVG voor de kunst- en antiekhandel: van herkomstdossier tot mailinglijst

U verkoopt een schilderij van 14.000 euro en de koper betaalt keurig per bank. Toch moet u zijn identiteit vaststellen, want voor kunsthandel geldt de Wwft al vanaf 10.000 euro, ook zonder contant geld. En het herkomstdossier van datzelfde schilderij bevat namen van vorige eigenaren die u nooit heeft gesproken. Twee alledaagse situaties, twee AVG-vragen.

Wwft in de kunsthandel: ook zonder contant geld

Voor de meeste handelaren begint de Wwft pas bij contante betalingen vanaf 10.000 euro. Voor kunsthandelaren en bemiddelaars bij kunstverkoop ligt dat strenger: het cliëntenonderzoek geldt bij transacties vanaf 10.000 euro, ongeacht hoe er wordt betaald. Voor antiek dat geen kunstvoorwerp is, blijft de contante drempel het ijkpunt. In beide gevallen geldt hetzelfde AVG-beginsel: de wettelijke plicht is uw grondslag om identiteitsgegevens vast te leggen, maar niet meer dan de wet vraagt, en niet langer dan de Wwft-bewaartermijn. Wat u concreet kunt doen: bepaal per verkoop of u onder het kunstregime of onder de contante drempel valt, leg vast welke gegevens u dan registreert, en bewaar die apart van uw gewone klantenbestand.

Wwft + art. 6 AVG

Het herkomstdossier: namen van mensen die u nooit sprak

Een goed herkomstdossier is goud waard: vorige eigenaren, erfgenamen, veilingdata, soms correspondentie. Maar die vorige eigenaren zijn ook mensen van wie u persoonsgegevens verwerkt zonder dat zij dat weten. De AVG kent daarvoor een informatieplicht: wie gegevens niet van de betrokkene zelf krijgt, moet die persoon in beginsel informeren. Er bestaan uitzonderingen, bijvoorbeeld als dat een onevenredige inspanning zou vergen, maar dan moet u die afweging wel kunnen laten zien. Wat u concreet kunt doen: beperk het dossier tot wat de herkomst echt onderbouwt, noteer waarom informeren wel of niet haalbaar is, en zet in uw privacyverklaring dat u herkomstgegevens verwerkt en met welk doel.

art. 14 + art. 5 AVG

ID-kopieën van inbrengers en consignatiegevers

Wie stukken in consignatie neemt of inkoopt van particulieren, krijgt regelmatig een ID-kopie of eigendomsbewijs gemaild. Die mails blijven jaren staan, met paspoortkopieën die voor identiteitsfraude bruikbaar zijn. De AVG vraagt passende beveiliging en opslagbeperking, en juist een mailbox biedt geen van beide: geen toegangsbeperking per dossier, geen einddatum, en bij een gekraakt mailaccount ligt alles tegelijk op straat. Wat u concreet kunt doen: vraag alleen een kopie als een wettelijke plicht dat vergt, laat documenten aanleveren via een beveiligde omgeving in plaats van per mail, verplaats wat al in de mailbox staat naar een afgeschermde map en verwijder de mail, en plan een vast opruimmoment voor afgeronde consignaties.

art. 5 + art. 32 AVG

De vernissage-mailinglijst: visitekaartjes zijn geen toestemming

Na een beurs ligt er een stapeltje visitekaartjes, en de verleiding is groot om al die adressen op de uitnodigingslijst voor de volgende expositie te zetten. Toch mag dat niet zomaar: voor commerciële e-mail is vooraf toestemming nodig. Alleen voor bestaande klanten geldt een versoepeling, en dan nog uitsluitend voor vergelijkbaar eigen aanbod en met een afmeldmogelijkheid in elk bericht. Een visitekaartje aannemen is geen aanmelding. Wat u concreet kunt doen: vraag op de beurs expliciet of iemand de uitnodigingen wil ontvangen en leg dat vast, zet in elke mailing een werkende afmeldlink, en verwijder adressen waarvan u niet meer weet hoe ze op de lijst kwamen.

art. 11.7 Telecommunicatiewet + art. 6 AVG

Dit ziet de gratis websitescan

  • Of uw site lettertypen, kaarten of video's bij externe partijen laadt en waar die data heengaat
  • Of er een cookiebanner staat en of die een echte weigerknop heeft
  • Of er een privacyverklaring is en of die vanaf elke pagina bereikbaar is
  • Het inschrijfformulier voor uw nieuwsbrief of uitnodigingen en hoe de aanmelding werkt

Dit valt buiten de scan (zelf nalopen)

  • Herkomstdossiers met namen van vorige eigenaren
  • ID-kopieën van inbrengers in uw mailbox of administratie
  • Hoe uw uitnodigingslijst is opgebouwd en of daar toestemming onder ligt

Weten waar uw eigen site staat?

De ComplyNL-quickscan controleert uw website gratis en geautomatiseerd op de punten hierboven, in een split second, zonder verplichtingen.

Start de gratis quickscan

Veelgestelde vragen

Ben ik als kunsthandelaar Wwft-plichtig?

Ja, bij verkopen of bemiddeling vanaf 10.000 euro per transactie, ook als de koper per bank betaalt. U moet dan de identiteit van uw klant vaststellen en ongebruikelijke transacties melden bij FIU-Nederland. Handelt u in antiek dat geen kunstvoorwerp is, dan geldt het cliëntenonderzoek bij contante betalingen vanaf 10.000 euro.

Moet ik vorige eigenaren uit een herkomstdossier informeren?

In beginsel wel: wie persoonsgegevens verwerkt die niet van de betrokkene zelf komen, heeft een informatieplicht. Er zijn uitzonderingen, bijvoorbeeld als de persoon onvindbaar is of informeren een onevenredige inspanning kost. Leg die afweging vast, dan kunt u hem later laten zien.

Mag ik beursbezoekers op mijn mailinglijst zetten?

Niet automatisch. Voor commerciële mail is vooraf toestemming nodig, en een ontvangen visitekaartje is geen toestemming. Vraag het ter plekke expliciet, noteer datum en context, en zorg dat elke mailing een afmeldlink heeft.

Hoe lang bewaar ik gegevens van een consignatiegever?

Zolang de consignatie loopt en er daarna nog aanspraken kunnen volgen, plus de fiscale bewaarplicht van zeven jaar voor de facturen. Gegevens die u alleen voor het Wwft-cliëntenonderzoek vastlegde, bewaart u volgens de Wwft-termijn en daarna niet langer. Ruim afgeronde dossiers periodiek op.

Ook in deze sector

JuweliersAutobedrijven/occasionsPandjeshuizen & goudinkoopBotenhandel

De gratis quickscan meet de buitenkant van een website op één moment. Een schone of lage uitslag is geen garantie dat uw organisatie aan de AVG voldoet: verwerkersovereenkomsten, bewaartermijnen in de administratie en interne processen vallen buiten de meting. ComplyNL geeft geen keurmerk en geen juridisch oordeel. Peildatum augustus 2026.